"Ο μοναχός ο άνθρωπος, όταν γλεντούν οι άλλοι
ντρέπεται που ‘ναι μοναχός και στη χαρά φαλτσάρει
Ο μοναχός ο άνθρωπος όταν γλεντούν οι άλλοι
γίνεται μόνος δυο φορές και σκύβει το κεφάλι"

 

Έτσι  τραγουδούσε ο Νίκος Παπάζογλου πάνω σε στίχους του Λάζαρου Ανδρέου και αποτύπωνε μια πραγματικότητα. Την αδυναμία του ανθρώπου να διαχειριστεί τη μοναξιά, ειδικά την περίοδο των εορτών. Ο άνθρωπος τρέμει τη μοναξιά, μα πάνω απ΄ όλα τρέμει μήπως ο περίγυρος καταλάβει ότι είναι μόνος.

Η μοναξιά θεωρείται ντροπή, αδυναμία, ελάττωμα. Γι’ αυτό ο άνθρωπος δεν πρέπει να μείνει μόνος. Πρέπει να κρύψει ότι είναι μόνος. Ειδικά τις γιορτές πρέπει να αποδείξει ότι ανήκει κάπου. Ειδικά τις γιορτές πρέπει να διασκεδάσει. Η επιθυμία μετατρέπεται ξαφνικά σε υποχρέωση και οι γιορτές, από χρόνος ξενοιασιάς και ανεμελιάς, μετατρέπονται σε στοίχημα αυτοεπιβεβαίωσης

 

Θα προσπαθήσει, λοιπόν, να ενταχθεί κάπου. Θα πάρει την μοναξιά του και θα την τοποθετήσει δίπλα από άλλες παράλληλες και ασύμβατες μεταξύ τους μοναξιές και θα σύρουν μαζί το χορό μιας υποχρεωτικής διασκέδασης. Πολλές μοναξιές θα ενωθούν μεταξύ τους, χωρίς ωστόσο να μπορέσουν να μετατραπούν σε κοινότητα. Έχει αρχίσει να το χάνει αυτό το παιχνίδι ο σύγχρονος άνθρωπος, από τη στιγμή που αποφάσισε να προτάξει τον εαυτό του πάνω από το σύνολο. Γι αυτό ο σύγχρονος άνθρωπος είναι πιο μόνος από ποτέ. Το ξέρει, το κυνήγι στην αρένα του καπιταλισμού τον έχει εξωθήσει σε αυτό, το έχει αποδεχτεί, νομίζει πολλές φορές ότι τον βολεύει, τον πονάει μόνο στην περίοδο των εορτών

Παρόλα αυτά, τα social media θα πλημμυρίσουν από εικόνες επιτηδευμένης ευτυχίας και καλοπέρασης. Αφού ο άνθρωπος μπορεί να φωτογραφίσει την ευτυχία του, αυτή υπάρχει. Είναι μπροστά του, παγωμένη στην οθόνη του κινητού του και μπορεί να την ανακαλέσει όποτε χρειαστεί. Μπορεί να την δείξει και στους άλλους και να πει «Ορίστε, περνάω καλά». Και αφού αυτή υπάρχει, αυτός είναι καλά.

Μέχρι την επόμενη φορά που θα πρέπει πάλι να αποδείξει στον εαυτό του αλλά και στον περίγυρό του ότι είναι καλά, προσπαθώντας μέχρι τότε να διαχειριστεί το κενό και τα αδιέξοδά του. Δύσκολο πράγμα.

 

athens xmas 1960

 

ΥΓ. Η φωτογραφία που συνοδεύει το κείμενο είναι από τα Χριστούγεννα του 1960 στα Χαυτεία, στην Ομόνοια. Μια εποχή πολύ δύσκολη για τους Έλληνες. Δέκα χρόνια μετά τη λήξη του εμφυλίου πολέμου και μια σκληρή δεξιά κυβέρνηση να διώκει , να φυλακίζει και να εξορίζει ακόμη τους αριστερούς. Παρόλα αυτά, υπήρχε στον κόσμο η αίσθηση της κοινότητας, αυτή που θα μπορούσε να τον κινητοποιήσει και να τον κάνει να διεκδικήσει καλύτερες ημέρες. Αυτό, πλέον, παρήλθε οριστικά.