Στις 11 Ιουλίου του 1942, οι γερμανικές κατοχικές αρχές διέταξαν όλους τους Εβραίους άνδρες ηλικίας περίπου 18–45 ετών να συγκεντρωθούν στην Πλατεία Ελευθερίας με το πρόσχημα της καταγραφής

Περίπου 9.000 ήταν οι Εβραίοι που ανταποκρίθηκαν στις κατοχικές διαταγές και συγκεντρώθηκαν στην πλατεία κάτω από τον καυτό ήλιο. Εκεί, οι Γερμανοί στρατιώτες και οι Έλληνες συνεργάτες τους, υπέβαλαν τους Εβραίους Έλληνες σε εξευτελισμούς, ξυλοδαρμούς και εξαντλητικές ασκήσεις μπροστά στα μάτια των υπόλοιπων κατοίκων της πόλης.

Η 11η Ιουλίου 1942 έμεινε γνωστή στην Ιστορία ως: «Μαύρο Σάββατο», «Μαύρη Επέτειος» ή «Black Sabbath» στη διεθνή βιβλιογραφία και αποτελεί σύμβολο του δημόσιου εξευτελισμού, της αντισημιτικής βίας και της καταστροφής μιας από τις σημαντικότερες σεφαραδίτικες εβραϊκές κοινότητες της Ευρώπης.

Στις 19 Μαΐου του 2026, 430 ακτιβιστές από όλο τον κόσμο απήχθησαν από τον Ισραηλινό στρατό σε διεθνή ύδατα σε ζώνη ελέγχου της Κύπρου, μεταφέρθηκαν βίαια στο Ισραήλ και υπέστησαν – και υφίστανται ακόμη - παρόμοιου τύπου εξευτελισμούς και ξυλοδαρμούς. Δεμένοι με τα χέρια πίσω, πεσμένοι στα γόντα και με το κεφάλι να ακουμπάει στο έδαφος δέρνονται και εξευτελίζονται σε παγκόσμια μετάδοση

Όπως εξηγεί σε ανάρτησή του ο νομικός Θανάσης Καμπαγιάννης, σύμφωνα με το άρθρο 13 της Τρίτης Σύμβασης της Γενεύης περί μεταχειρίσεως των αιχμαλώτων πολέμου (κυρωθείσας με τον 3481/1955, ΦΕΚ Α’ 3 / 5.1.1956): “Οι αιχμάλωτες/-οι πολέμου πρέπει να τυγχάνουν πάντοτε ανθρώπινης μεταχείρισης… Ομοίως, οι αιχμάλωτες/-οι πολέμου πρέπει να προστατεύονται πάντοτε, ιδίως από πράξεις βίας ή εκφοβισμού και από προσβολές και την περιέργεια του κοινού”.

Αυτή η τελευταία φράση περί "περιέργειας του κοινού" αναφέρεται ακριβώς σε εικόνες σαν αυτές που αναφέραμε παραπάνω στην  Πλατεία Ελευθερίας, αλλά και σε άλλες  εικόνες του Β' Παγκοσμίου Πολέμου όπου οι αιχμάλωτοι πολέμου μετατράπηκαν σε δημόσια θεάματα και αντικείμενα δημόσιας χλεύης ή προπαγάνδας. Απώτερος σκοπός των βασανιστών είναι να δείξουν ότι οι κρατούμενοι δεν είναι ισότιμοι άνθρωποι και κατά συνέπεια δεν τους αξίζει καμία ανθρώπινη μεταχείριση

Γι' αυτό ακριβώς το λόγο εντάχθηκε ρητά στις Συμβάσεις της Γενεύης η προστασία της ανθρώπινης αξιοπρέπειας των κάθε είδους αιχμαλώτων. Πόσο μάλλον όταν στην περίπτωση των ακτιβιστών του Global Sumud Flotilla δεν μιλάμε για στρατιωτικούς που διεξάγουν πολεμική επιχείρηση, αλλά για απλούς πολίτες που θέλησαν να μεταφέρουν ανθρωπιστική βοήθεια στο δοκιμαζόμενο Παλαιστινιακό λαό.

Όπως εύστοχα σημειώνει ο Θανάσης Καμπαγιάννης: «Είναι η μεγαλύτερη ειρωνεία της ιστορίας ότι το κράτος που διακηρύττει ως πηγή της νομιμοποίησής του το Ολοκαύτωμα και το παγκόσμιο νομοθετικό πλαίσιο που γεννήθηκε μετά τη φρίκη του, πρωτοπορεί σήμερα στην καταπάτηση, την διαπόμπευση και την κατάργησή του. Η Νέμεσις θα πέσει στα κεφάλια τους»