Μια ειδησεογραφική φωτογραφία από τις 9 Δεκεμβρίου 1951. Νόρφολκ, Βιρτζίνια. Ο Ευάγγελος Ατρουδάκης (δεξιά), ένας εικοσιεξάχρονος Έλληνας πολίτης, στέκεται τυλιγμένος με μια κουβέρτα στο Αρχηγείο της Αστυνομίας του Νόρφολκ χθες το βράδυ, αφού προσπάθησε να εισέλθει κολυμπώντας στις Ηνωμένες Πολιτείες από ένα πλοίο που αναχωρούσε. Ο ντετέκτιβ George W. Culler βρίσκεται αριστερά. Ένας άλλος Έλληνας πνίγηκε προσπαθώντας να φτάσει στην ακτή 

 

Το “The Pappas Post” είναι ένα αγγλόφωνο διαδικτυακό μέσο ενημέρωσης αφιερωμένο στην Ελλάδα, τον ελληνισμό της διασποράς, την ιστορία, τον πολιτισμό, τα ταξίδια και τη γαστρονομία. Ιδρύθηκε από τον Gregory Pappas και απευθύνεται κυρίως σε Έλληνες της ομογένειας και σε ξένους που ενδιαφέρονται για την Ελλλάδα. Το ίδιο το μέσο περιγράφει τον εαυτό του ως «ο κόσμος της Ελλάδας στα αγγλικά» και λειτουργεί από το 2011 με έδρα τη Νέα Υόρκη

Ο Αλεξάντερ Κιτροέφ είναι Καθηγητής Ιστορίας στο Haverford College και ειδικεύεται στην ιστορία της ελληνικής διασποράς. Τα βιβλία του περιλαμβάνουν τα «The Greeks and the Making of Modern Egypt» (American University in Cairo Press, 2019) και «Greek Orthodoxy in America: A Modern History».

Ο Αλεξάντερ Κιτροέφ έγραψε ένα άρθρο για το “The Pappas Post” με θέμα τους “Ship Jumpers”, ένα άγνωστο κεφάλαιο της ελληνικής (λαθρο) μετανάστευσης στις Ηνωμένες Πολιτείες που διαλύει μύθους για «νομιμότητα» όλων των Ελλήνων μεταναστών και αποδεικνύει πως η ζωή κάνει κύκλους. Που μας θυμίζει τους αυστηρούς μεταναστευτικούς νόμους που ψηφίστηκαν τη δεκαετία του 1920 «για να διατηρηθεί το ιδεώδες της ομοιογένειας των ΗΠΑ» και οι οποίοι περιόριζαν την είσοδο στις Ηνωμένες Πολιτείες μεταναστών που δεν θεωρούνταν αρκετά «λευκοί» για να γίνουν Αμερικανοί και στοχοποιούσαν κυρίως Έλληνες, Ιταλούς, Εβραίους από διάφορες χώρες και Σλάβους της Ανατολικής Ευρώπης.

Οι νόμοι αυτοί ουσιαστικά έκλεισαν τις πόρτες για τις νέες ελληνικές αφίξεις από το 1925 έως τη δεκαετία του 1960, όταν οι νόμοι άλλαξαν. Παρά τους περιοριστικούς νόμους, οι Έλληνες (και άλλοι) βρήκαν τρόπους (παράνομους εννοείται) να έρθουν στην Αμερική. Το «ship-jumping» ήταν η ελληνική μέθοδος και σε κάποιο σημείο τη δεκαετία του 1940 έλαβε τέτοιες «ανησυχητικές» διαστάσεις που ανάγκασε την ελληνική κυβέρνηση να λάβει μέτρα για να αποτρέψει τη μαζική έξοδο μάχιμων ανδρών πολιτών από τη χώρα.

Είναι χαρακτηριστικό πως το 1942, οι New York Times ανέφεραν ότι, από τους 8.000 ναυτικούς που βρίσκονταν παράνομα στις Ηνωμένες Πολιτείες, περίπου οι 3.000 ήταν Έλληνες.

 

 

Προφανώς, δεν προέρχεται ολόκληρη η ελληνοαμερικανική κοινότητα από «ship-jumpers». Δεν θα ήταν αληθής μια τέτοια γενίκευση. Αλλά δεν είναι αληθής ούτε η γενίκευση ότι οι Έλληνοαμερικάνοι ήρθαν όλοι νόμιμα. Μια γενίκευση που αποτελεί το κυρίαρχο αφήγημα από το υς περισσότερους Έλληνες και Ελληνοαμερικανούς

Του κειμένου αυτού προηγείται ένας πρόλογος από τον Gregory Pappas, ο οποίος εξηγεί την ανάγκη δημοσίευσης αυτού του άρθρου. Και το κάνει πολύ όμορφα, αποδεικνύοντας ότι ακόμη και στους πιο δύσκολους καιρούς υπάρχουν ανοιχτά μυαλά και φωνές που θα σταθούν πάνω και πέρα από στενά ιδεολογικά και εθνικά συμφέροντα και θα βάλουν πάνω απ΄όλα τον άνθρωπο. Γιατί αυτό σε τελική ανάλυση είναι η υπέρτατη αξία. Η ανθρωπιά

Το άρθρο αυτό το βρήκαμε μεταφρασμένο από και το δημοσιεύουμε αυτούσιο από τον Αγώνα της Κρήτης

--------------------------------------------------------

Του Gregory Pappas

Ποτέ δεν ένιωσα την παρόρμηση ή την ανάγκη να γράψω μια εισαγωγή ή έναν πρόλογο για ένα κείμενο που σχεδίαζα να δημοσιεύσω στο The Pappas Post. Αλλά αυτή τη φορά, το θεώρησα απαραίτητο. Ήταν η εποχή που η πολιτική συζήτηση στη χώρα μας ήταν καθηλωμένη στη μετανάστευση, όταν ο Ντόναλντ Τραμπ διεξήγαγε πόλεμο κατά της μετανάστευσης με διάφορα εμπρηστικά σχόλια, απόπειρες εκτελεστικών διαταγμάτων και αλλαγές πολιτικής – στέλνοντας μάλιστα και στρατεύματα για να «προστατεύσουν» τα νότια σύνορά μας.

Όντας δια βίου μελετητής της ιστορίας, ιδιαίτερα της δικής μου ιστορίας ως γιος ενός πρόσφυγα πατέρα από την Ελλάδα και μιας μετανάστριας μητέρας, μεγάλο μέρος της ρητορικής και του δημόσιου λόγου μού ακουγόταν γνώριμο, παρόμοιο με πολλές από τις ιστορίες και τα ρεπορτάζ των εφημερίδων που είχα διαβάσει από τις αρχές της δεκαετίας του 1900, όταν άνθρωποι σαν τον παππού μου, τον Μιχάλη Παπαδομανωλάκη, μετανάστευσαν από την Κρήτη και εγκαταστάθηκαν στις μεταλλευτικές πόλεις γύρω από το Πράις της Γιούτα μαζί με πολλούς από τους συμπατριώτες του Κρητικούς μετανάστες.

Οι εθνικιστικές (nativist) επιθέσεις του Τραμπ άρχισαν να τροφοδοτούν την οργή και τη δυσαρέσκεια σε αυτή τη χώρα εναντίον των μεταναστών και έφεραν επίσης στην επιφάνεια επαναλαμβανόμενες φωνές —ιδιαίτερα από τη δική μου κοινότητα των Ελληνοαμερικανών— που έλεγαν ότι «οι Έλληνες ήταν διαφορετικοί» και «εμείς ήρθαμε εδώ νόμιμα».

Ήταν μια κοινή προσπάθεια να ωραιοποιήσουμε (white-wash) τη δική μας ιστορία και να χτυπήσουμε φιλικά την πλάτη μας, με στόχο να διαφοροποιηθούμε από τα «ζώα» που προσπαθούσαν να «εισβάλουν» στη χώρα μας.

Το πρόβλημα ήταν ότι αυτό δεν ήταν αλήθεια. Και η εξαιρετικά τεκμηριωμένη ιστορία του Αλεξάντερ Κιτροέφ θα μοιραστεί μια διαφορετική πραγματικότητα — όχι επειδή θέλω να παρουσιάσω την κοινότητά μας με αρνητικό τρόπο. Αντίθετα — θέλω να ρίξω φως στο παράδειγμα της ανθεκτικότητας και της επιμονής των προγόνων μας, οι οποίοι —παρά όλες τις αντιξοότητες (και τους νόμους) που ήταν εναντίον τους— βρήκαν τον δρόμο για εδώ και πέτυχαν να δημιουργήσουν μια από τις ισχυρότερες εθνοτικές κοινότητες στο έθνος.

Η κοινότητά μου στο Πίτσμπουργκ ήταν γεμάτη από «ship-jumpers» (ναυτικούς που εγκατέλειψαν παράνομα τα πλοία τους). Μέλη της δικής μου οικογένειας ήρθαν εδώ με αυτόν τον τρόπο και πολλοί άνθρωποι που γνωρίζω σήμερα μοιράζονται την ίδια κληρονομιά.

Όταν πρωτομετακόμισα στο Σικάγο τη δεκαετία του 1990, ένας άνθρωπος που έμελλε να γίνει μέντοράς μου μοιράστηκε με περηφάνια μαζί μου τη δική του ιστορία ως «ship-jumper». «Οι νόμοι ήταν άδικοι», μου είπε κάποτε ο Κρις Τομαράς (Chris Tomaras), καθώς μου διηγούνταν την ιστορία του πώς ο ίδιος και ένας φίλος του έφτασαν σε ένα νότιο λιμάνι των ΗΠΑ και δεν επέστρεψαν ποτέ στο πλοίο, αλλά αντίθετα πήραν τον δρόμο για το Σικάγο.

Αναφερόταν στους αυστηρούς, αντι-ελληνικούς μεταναστευτικούς νόμους που ψηφίστηκαν τη δεκαετία του 1920 «για να διατηρηθεί το ιδεώδες της ομοιογένειας των ΗΠΑ», σύμφωνα με τα επίσημα αρχεία των ΗΠΑ. Αυτοί οι νόμοι περιόριζαν την είσοδο στις Ηνωμένες Πολιτείες μεταναστών που δεν θεωρούνταν αρκετά «λευκοί» για να γίνουν Αμερικανοί και στοχοποιούσαν κυρίως Έλληνες, Ιταλούς, Εβραίους από διάφορες χώρες και Σλάβους της Ανατολικής Ευρώπης.

Ουσιαστικά έκλεισαν τις πόρτες για τις νέες ελληνικές αφίξεις από το 1925 έως τη δεκαετία του 1960, όταν οι νόμοι άλλαξαν.

Παρά το γεγονός αυτό, οι Έλληνες (και άλλοι) βρήκαν τρόπους να έρθουν στην Αμερική. Το «ship-jumping» (όπως θα διαβάσετε στην ιστορία του Αλεξάντερ) ήταν η ελληνική μέθοδος επιλογής και σε κάποιο σημείο τη δεκαετία του 1940 έλαβε «ανησυχητικές» διαστάσεις, αναγκάζοντας την ελληνική κυβέρνηση να λάβει μέτρα για να αποτρέψει τη μαζική έξοδο μάχιμων ανδρών πολιτών από τη χώρα.

Παρεμπιπτόντως, ο Κρις Τομαράς, καθώς και ο φίλος του, τον οποίο δεν θα κατονομάσω εδώ, εξελίχθηκαν σε δύο από τους πιο επιτυχημένους και αξιοσέβαστους επιχειρηματίες της χώρας. Ο Κρις ίδρυσε επίσης έναν φιλανθρωπικό κολοσσό που ονομάζεται PanHellenic Scholarship Foundation (Πανελλήνιο Ίδρυμα Υποτροφιών), το οποίο έχει απονείμει υποτροφίες σε δεκάδες Ελληνοαμερικανούς φοιτητές από την ίδρυσή του.

Το νόημα όλων αυτών —και το νόημα τόσο αυτού του προλόγου όσο και της ιστορίας του Αλεξάντερ Κιτροέφ που θα ακολουθήσει— είναι ότι δεν χρειαζόμαστε ψευδή αφηγήματα για να αποδείξουμε κάτι. Δεν χρειάζεται να παρουσιάζουμε μια εικόνα που δεν είναι αληθινή προκειμένου να προσπαθήσουμε να αποδείξουμε ότι είμαστε «καλύτεροι» ή «διαφορετικοί» από τους ανθρώπους που προσπαθούν να έρθουν στις Ηνωμένες Πολιτείες σήμερα.

Φυσικά, δεν προέρχεται ολόκληρη η ελληνοαμερικανική κοινότητα από «ship-jumpers». Δεν θα έκανα ποτέ μια τέτοια γενίκευση. Αλλά δεν θα έκανα ποτέ ούτε τη γενίκευση ότι «ήρθαμε όλοι εδώ νόμιμα», η οποία έγινε το κυρίαρχο αφήγημα για ένα διάστημα από πολλούς (τους περισσότερους) Ελληνοαμερικανούς.

Οι άνθρωποι λένε «οι καιροί έχουν αλλάξει». Έχουν αλλάξει όμως; Είναι η πείνα διαφορετική σήμερα από ό,τι ήταν πριν από έναν αιώνα; Είναι ο πόλεμος διαφορετικός σήμερα από ό,τι ήταν τότε; Είναι η δίψα για ευκαιρίες διαφορετική για τον θείο μου που πήδηξε από το καράβι τη δεκαετία του 1970 από ό,τι για έναν Μεξικανό πατέρα που περπατά χιλιάδες μίλια για να «πηδήξει» πάνω από ένα τείχος στα σύνορα;

Είμαι περήφανος για την οικογένειά μου. Είμαι περήφανος για την κοινότητά μου. Είμαι περήφανος για τον Κρις Τομαρά και τα μαθήματα που μου δίδαξε. Είμαι περήφανος για κάθε έναν από αυτούς τους άνδρες που είχαν το θράσος να διασχίσουν έναν ωκεανό για να εκπληρώσουν τα δικά τους όνειρα να γίνουν Αμερικανοί. Είμαι περήφανος για την ανθεκτικότητά τους, το σθένος τους — και ναι, για την προθυμία τους να παραβιάσουν έναν νόμο που πίστευαν ότι ήταν άδικος.

---------------------------------------------------------------

Ship Jumpers: Ένα άγνωστο κεφάλαιο της ελληνικής μετανάστευσης στις Ηνωμένες Πολιτείες

του Alexander Kitroeff

 

Αφότου εγκατέλειψε παράνομα το πλοίο του (jumped ship) στο λιμάνι της Νέας Υόρκης το 1941, ο Ηλίας Βλαντανόπουλος (Elias Vlantanopoulos) έκανε μερικές ευκαιριακές δουλειές σε ελληνικής ιδιοκτησίας καταστήματα σε όλη την πόλη και αμέσως μετά το Περλ Χάρμπορ κατατάχθηκε στον Στρατό των ΗΠΑ. Το ατμόπλοιο SS Michael Livanos είχε χάσει ένα μέλος του πληρώματος —για την ακρίβεια, αρκετά ακόμη μέλη του πληρώματος— καθώς και τον καπετάνιο του, ο οποίος επίσης είχε εγκαταλείψει το πλοίο. Όμως ο αμερικανικός στρατός είχε κερδίσει ένα μέλος του Μηχανικού Σώματος του Στρατού (Army Corps of Engineers), ο οποίος πολέμησε τόσο γενναία σε πολλαπλές φονικές μάχες στα νησιά του Ειρηνικού, ώστε τιμήθηκε με την Πορφυρή Καρδιά (Purple Heart).

Παρόλα αυτά, τα πράγματα παραλίγο να εξελιχθούν διαφορετικά. Πριν αναχωρήσει με τον Στρατό, ο Ηλίας καθόταν στο ελληνικής ιδιοκτησίας Byzantine Cafe στη Νέα Υόρκη, του οποίου οι πελάτες περιλάμβαναν πολλούς Έλληνες ναυτικούς. Ακριβώς γι’ αυτόν τον λόγο, το κατάστημα γινόταν συχνά στόχος των πρακτόρων μετανάστευσης και, όπως ήθελε η τύχη, εκείνη την ημέρα έκαναν έφοδο και τον συνέλαβαν.

Δεν είχε τρέξει μέσα από την κουζίνα και έξω από την πίσω πόρτα επειδή πίστευε ότι τα έγγραφα κατάταξής του θα τον προστάτευαν. Αλλά οι πράκτορες μετανάστευσης είχαν αντίθετη γνώμη και τον έσυραν στο Έλις Άιλαντ εν αναμονή της απέλασής του. Ευτυχώς, ένας άλλος Έλληνας ειδοποίησε τη στρατιωτική αστυνομία του Στρατού και κάποιος ήρθε και διαπραγματεύτηκε την απελευθέρωσή του. Ο Βλαντανόπουλος επέστρεψε στους στρατώνες και σύντομα έφυγε για το μέτωπο του Ειρηνικού.

Η άφιξη του Βλαντανόπουλου στις Ηνωμένες Πολιτείες και τα επιτεύγματα που ακολούθησαν είναι η ιστορία χιλιάδων Ελλήνων.

Το 1942, οι New York Times ανέφεραν ότι, από τους 8.000 ναυτικούς που βρίσκονταν παράνομα στις Ηνωμένες Πολιτείες, περίπου οι 3.000 ήταν Έλληνες.

 

 

Υπάρχουν πολυάριθμες αναφορές για το πώς ο παράτυπος Έλληνας μετανάστης έχει βρει τον δρόμο του στα αμερικανικά δημοφιλή μέσα ενημέρωσης. Σε ένα επεισόδιο της σειράς American Playhouse του PBS, που διαδραματίζεται το 1915, υπάρχει ένας φανταστικός Έλληνας ονόματι Ανδρέας Λαμπράκος, ο οποίος εγκαταλείπει παράνομα το πλοίο του στη Νέα Υόρκη και κατευθύνεται προς τα δυτικά διασχίζοντας την Αμερική. Ενώ στο μυθιστόρημα του Βρετανού συγγραφέα Τζέφρι Άρτσερ (Jeffrey Archer) του 1977 σχετικά με μια συνωμοσία κατά της ζωής του Τζον Φ. Κένεντι, με τίτλο «Shall We Tell the President», είναι ένας παράτυπος Έλληνας μετανάστης αυτός που τυχαίνει να ακούσει για τη συνωμοσία.

 

Εθνική περηφάνια έναντι εθνικής ντροπής

Υπάρχουν πολλές άλλες αμερικανικές εθνοτικές ομάδες των οποίων η ιστορία περιλαμβάνει περιπτώσεις εισόδου στις Ηνωμένες Πολιτείες μέσω της αποφυγής των μεταναστευτικών αρχών στα σύνορα. Υπάρχουν αρκετές ακαδημαϊκές μελέτες και άρθρα για τους Εβραίους, για τους οποίους οι πληροφορίες είναι πιο εύκολα διαθέσιμες λόγω των δολοφονικών διακρίσεων από τις οποίες διέφευγαν.

Οι Ελληνοαμερικανοί είναι πιο διστακτικοί να μιλήσουν για τέτοιες περιπτώσεις. Και όμως, αυτό που αντιμετώπισαν οι Έλληνες μπορεί να μην συγκρίνεται απόλυτα με τα δεινά του αντισημιτισμού, αλλά αν αναλογιστούμε τη Μικρασιατική Καταστροφή και τη διχασμένη από τον πόλεμο δεκαετία του 1940, μπορούμε να αρχίσουμε να κατανοούμε ορισμένα από τα κίνητρα των συμπατριωτών μας.

Όχι μόνο οι Ελληνοαμερικανοί προτιμούν να μην μιλούν για τους Έλληνες που εγκατέλειπαν παράνομα τα πλοία, αλλά πρόσφατα πολλά δημόσια πρόσωπα της κοινότητας ισχυρίστηκαν ψευδώς ότι «ήρθαμε όλοι εδώ νόμιμα». Είναι μια φράση που βλέπουμε να προστίθεται στο τυπικό αφήγημα της ελληνικής εμπειρίας στις Ηνωμένες Πολιτείες, το οποίο μιλά για έναν ανηφορικό αγώνα στον οποίο ο νομοταγής, προσηλωμένος στην οικογένεια και εργατικός Έλληνας, που εκτιμά τη θρησκεία και την εκπαίδευση, επιτυγχάνει επάξια το Αμερικανικό Όνειρο της κοινωνικής ανέλιξης. Αν αυτός ο ισχυρισμός υποτίθεται ότι διαχωρίζει το ελληνοαμερικανικό παρελθόν από τη σημερινή πραγματικότητα της μετανάστευσης από το Μεξικό και την Κεντρική Αμερική, θα πρέπει να το ξανασκεφτούμε. Και αν η άρνηση αυτού του κεφαλαίου του παρελθόντος της ελληνοαμερικανικής κοινότητας έχει να κάνει με μια ανησυχία για το στάτους και την κοινωνική υπόσταση των Ελληνοαμερικανών, αν κοιτάξουμε πιο προσεκτικά το φαινόμενο των Ελλήνων που εγκατέλειπαν τα πλοία, τότε ίσως να είμαστε σε θέση να νιώσουμε εθνική περηφάνια αντί για εθνική ντροπή.

 

Έλληνες στο εξωτερικό

Το γεγονός ότι Έλληνες εγκατέλειπαν παράνομα τα πλοία καθ’ όλη τη διάρκεια του εικοστού αιώνα αποτελεί μέρος των εμπειριών πολλών οικογενειών και μέρος του ιστού της ελληνοαμερικανικής ζωής. Ένας φίλος περιέγραψε πώς θυμάται ως παιδί ότι ο πατέρας του, μεταφραστής στην υπηρεσία μετανάστευσης, δεχόταν συνεχώς τηλεφωνήματα, ακόμη και αργά τη νύχτα, για περιπτώσεις συλληφθέντων Ελλήνων ναυτικών που δεν γνώριζαν αγγλικά.

Πολλοί άλλοι έχουν αφηγηθεί την ιστορία των πατέρων, των θείων ή των παππούδων τους που εγκατέλειψαν παράνομα το πλοίο τους σε κάποιο αμερικανικό λιμάνι. Στην Αθήνα πέρυσι επισκέφθηκα το κατάστημα του Δημήτρη, ενός ιδιαίτερα συνιστώμενου τεχνίτη τοποθέτησης δαπέδων. Αποδείχθηκε ότι είχε ζήσει για ένα διάστημα στις Ηνωμένες Πολιτείες. Την πρώτη φορά έφτασε εκεί εγκαταλείποντας το πλοίο του στο Νόρφολκ της Βιρτζίνια (Norfolk, Va.), ενώ τη δεύτερη φορά μπήκε απαρατήρητος μέσω του Καναδά.

Οι Έλληνες που τολμούν να βγουν στο εξωτερικό έπρεπε πάντα να επιστρατεύουν την οξυδέρκειά τους, όπως κάνουν όλοι όσοι προέρχονται από μη προνομιούχα περιβάλλοντα. Δεν μπορούν ποτέ να θεωρήσουν τίποτα δεδομένο και μερικές φορές πρέπει να αρπάζουν τις ευκαιρίες και να ανησυχούν για τις συνέπειες αργότερα. Το αρχέτυπο του εύστροφου Έλληνα που παίρνει ρίσκα είναι, φυσικά, οι Έλληνες ναυτικοί που έχουν αφήσει το στίγμα τους σε όλο τον κόσμο. Για να αναφέρουμε ένα μόνο παράδειγμα, οι Έλληνες καπετάνιοι αγνοούν τους θαλάσσιους αποκλεισμούς και τα εμπάργκο από την εποχή των Ναπολεόντειων Πολέμων. Το 1966 χρειάστηκε ψήφισμα του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών για να εμποδιστεί ένα ελληνικό πλοίο να υπονομεύσει το βρετανικό εμπάργκο στη Ροδεσία.

Οι απλοί Έλληνες ναυτικοί έχουν μια εξίσου συναρπαστική ιστορία με τους Έλληνες εφοπλιστές και καπετάνιους. Αυτή περιλαμβάνει την όρθωση του αναστήματός τους απέναντι στα αφεντικά τους μέσω ισχυρών εργατικών συνδικάτων, την αντιμετώπιση της απειλής των γερμανικών υποβρυχίων στα κομβόι ανεφοδιασμού του Βόρειου Ατλαντικού κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, καθώς και την άρνηση να ξεφορτώσουν εφόδια σε λιμάνια ελεγχόμενα από τους κομμουνιστές στο Βόρειο Βιετνάμ. Και οι ναυτικοί που εγκατέλειπαν τα πλοία σε αμερικανικά λιμάνια και στη συνέχεια δημιουργούσαν επιχειρήσεις και οικογένειες ή έκαναν κάτι εξαιρετικό, όπως αυτό που έκανε ο Ηλίας Βλαντανόπουλος κερδίζοντας την Πορφυρή Καρδιά, αποτελούν μέρος της μεγάλης ιστορίας του ελληνικού αγώνα και της επιτυχίας στην Αμερική.

 

 

 

Αρχικά, σχεδόν όλοι έρχονταν νόμιμα

Πρέπει να έχουμε κατά νου ότι στην εποχή του πρώτου μεγάλου κύματος ελληνικών αφίξεων στις Ηνωμένες Πολιτείες, από τη δεκαετία του 1890 έως τις αρχές της δεκαετίας του 1920, πρακτικά επιτρεπόταν η είσοδος σε όλους, εκτός εάν κρίνονταν σωματικά ή ψυχικά ασθενείς.

Και τα «έγγραφα» όλων των εισερχομένων είναι ένας σχετικός όρος, επειδή δεν υπήρχαν διαβατήρια εκείνη την εποχή. Κάποιος απλώς αποκτούσε ένα έγγραφο από την τοπική του αρχή και, με το αντίτιμο του εισιτηρίου του, το όνομά του καταχωριζόταν στο μανιφέστο του πλοίου (τη λίστα επιβατών), βάσει του οποίου ελεγχόταν από τις μεταναστευτικές αρχές. Τα διαβατήρια καθιερώθηκαν παγκοσμίως, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας, στα μέσα της δεκαετίας του 1920.

Αλλά ακόμη και σε εκείνους τους καιρούς της εύκολης εισόδου, υπήρχαν Έλληνες που προσπαθούσαν να γλιστρήσουν απαρατήρητοι, πιθανώς λόγω ανησυχιών σχετικά με τις πιθανότητες εισόδου τους μέσω του Έλις Άιλαντ (Ellis Island). Η εφημερίδα Brooklyn’s Time Union ανέφερε στις 7 Μαρτίου 1911 ότι δύο Έλληνες, ένας αξιωματικός και ένας πράκτορας εισιτηρίων μιας ατμοπλοϊκής εταιρείας, παραπέμφθηκαν σε δίκη «σε σχέση με την υποτιθέμενη λαθραία εισαγωγή αλλοδαπών στη χώρα αυτή με τα ελληνικά πλοία Αθηνά (Athina) και Θεμιστοκλής (Themistocles)».

Υπήρχε ένα ακόμη εμπόδιο στην είσοδο, και αυτό στρεφόταν εναντίον οποιουδήποτε έφτανε υπό την προστασία ενός «padrone» (εργολάβου) ή ενός εργολαβικού πράκτορα (labor agent). Αυτός ο εργολαβικός πράκτορας προσλάμβανε εργάτες ή ολόκληρες οικογένειες για να έρθουν σε αυτή τη χώρα, υπενοικίαζε τις υπηρεσίες τους και στη συνέχεια τους πλήρωνε ένα πενιχρό ποσό. Ήταν ουσιαστικά δέσμιοί του για πολλά χρόνια, μέχρι να του «ξεπληρώσουν» τα έξοδα για τη μεταφορά τους στην Αμερική.

Οι Έλληνες εμπλέκονταν και στις δύο πλευρές της εξίσωσης του συστήματος των «padrones». Ένα άρθρο που εμφανίστηκε στο New Hampshire Herald στις 7 Φεβρουαρίου 1898 σημείωνε ότι «οι μεταναστευτικές αρχές πιστεύουν ότι αποκάλυψαν ένα σχέδιο με το οποίο η Νέα Υόρκη πρόκειται να κατακλυστεί από Έλληνες μικροπωλητές με χειράμαξες και αρκετοί Έλληνες padrones πρόκειται να πλουτίσουν».

Ο πιο διαβόητος Έλληνας «padrone» ήταν ο Λεωνίδας Σκλήρης (Leonidas Skliris), γνωστός ως ο «Τσάρος των Ελλήνων» λόγω του σημαντικού αριθμού Ελλήνων που έφερε στη Γιούτα για να εργαστούν στα ορυχεία. Ένας Έλληνας εργάτης πυροβόλησε έναν από τους πράκτορές του το 1908, αλλά η κυριαρχία του συνεχίστηκε ακόμη και αφού οι Έλληνες μεταλλωρύχοι που απήργησαν το 1912 απαίτησαν και πέτυχαν την απομάκρυνσή του. Λίγα χρόνια αργότερα πυροβολήθηκε από έναν άλλο Έλληνα για μια οικονομική διαφορά, αλλά επέζησε και τελικά έφυγε για το Μεξικό.

 

 

 

Μεταναστευτικοί Περιορισμοί και Ξενοφοβία

Όπως είναι γνωστό, το 1924 το Κογκρέσο των ΗΠΑ περιόρισε δραστικά την είσοδο ατόμων από την Ελλάδα μέσω θεσμοθετημένων, πολύ μικρών ετήσιων ποσοστώσεων (quotas), μια κίνηση που έγινε ευκολότερο να επιβληθεί λόγω της εισαγωγής των διαβατηρίων εκείνη τη χρονιά. Αυτές οι ποσοστώσεις στρέφονταν ιδιαίτερα κατά των μεταναστών από τη Νοτιοανατολική Ευρώπη.

Είχαν φυλετικά κίνητρα και αποτελούσαν μέρος της ξενοφοβίας εκείνης της εποχής, οδηγώντας μια ομάδα Ελληνοαμερικανών να επιδιώξει να υπερασπιστεί τους συμπατριώτες της ιδρύοντας την American Hellenic Educational Progressive Association (AHEPA). Οι περιορισμοί παρέμειναν σε ισχύ μέχρι που ο νόμος περί μετανάστευσης και εθνικότητας (Immigration and Nationality Act) του 1965 χαλάρωσε τις αυστηρές ποσοστώσεις. Ο νόμος τέθηκε σε ισχύ το 1968. Υπήρξαν μερικά φωτεινά σημεία στο μεσοδιάστημα, ιδιαίτερα τη δεκαετία του 1950, όταν η AHEPA άσκησε με επιτυχία πιέσεις για τη χαλάρωση των κανόνων στην περίπτωση των ατόμων που είχαν εκτοπιστεί λόγω πολέμου και των παιδιών που είχαν μείνει ορφανά.

 

 

Οι Έλληνες Ναυτικοί απαντούν  

Δεδομένης αυτής της κατάστασης μεταξύ 1924 και 1968, δεν είναι περίεργο που άτομα όπως ο Ηλίας Βλαντανόπουλος εγκατέλειψαν παράνομα το πλοίο τους (jumped ship) αναζητώντας ένα καλύτερο μέλλον. Αρκετοί είχαν την ευκαιρία να υπηρετήσουν στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, άλλοι να ζήσουν φυσιολογικές ζωές που ταιριάζουν στο αφήγημα του εργατικού, νομοταγούς Έλληνα που σημείωσε επιτυχία στην Αμερική.

Ένας φίλος στο Facebook εξιστόρησε μια ιστορία που είναι χαρακτηριστική πολλών άλλων. Ο πατέρας του εγκατέλειψε παράνομα το πλοίο του στη Νέα Υόρκη στις αρχές της δεκαετίας του 1950 και πήγε να βρει τον θείο του σε ένα ελληνικό diner (εστιατόριο) στο Μινττάουν του Μανχάταν (Midtown Manhattan), ο οποίος είχε επίσης εγκαταλείψει παράνομα το πλοίο του. Μέσα σε μια δεκαετία, έχοντας λάβει την προφύλαξη να αλλάξει το όνομά του, ήταν ευτυχισμένα παντρεμένος με μια ευλαβή καθολική γυναίκα (κάτι που σήμαινε ότι το μεταναστευτικό του καθεστώς είχε τακτοποιηθεί). Είχαν ένα diner στο Νιου Τζέρσεϊ, όπου μεγάλωσαν τα παιδιά τους.

 

 

Δεν ήταν όλοι οι γάμοι μεταξύ Ελλήνων ναυτικών και Αμερικανίδων τόσο αυθεντικοί κατά τη διάρκεια εκείνης της εποχής. Τον Δεκέμβριο του 1965, η εφημερίδα New York Daily News ανέφερε ότι οι μεταναστευτικές αρχές ανακοίνωσαν «την εξάρθρωση ενός συνδικάτου εικονικών γάμων» που είχε κανονίσει τους γάμους περισσότερων από 100 Ελλήνων ναυτικών, προκειμένου να τους δώσει το δικαίωμα να χαρακτηριστούν ως «μετανάστες εκτός ποσόστωσης» (non quota immigrants) για μόνιμη διαμονή στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Οι αμοιβές κυμαίνονταν από 1.000 έως 1.500 δολάρια, με τις «νύφες», οι οποίες ήταν κυρίως γυναίκες από το Πουέρτο Ρίκο, να λαμβάνουν μεταξύ 200 και 500 δολαρίων για τη συμμετοχή τους στο σχέδιο. Οι γυναίκες δεν έζησαν ποτέ με τους συζύγους τους, οι περισσότεροι από τους οποίους υπέγραψαν χαρτιά διαζυγίου την ίδια ημέρα που καταχωρίστηκε ο γάμος. Ο τρόπος με τον οποίο λειτουργούσε η επιχείρηση ήταν ότι μια ελληνοαμερικανική ομάδα εντόπιζε τους ναυτικούς και μια ομάδα από το Πουέρτο Ρίκο παρείχε τις γυναίκες. Οι τρεις Έλληνες που συνελήφθησαν ήταν ένας άνεργος ελαιοχρωματιστής, ένας υπάλληλος σε ντελικατέσεν (deli counterman) και ένας σεφ σε diner, ο οποίος φερόταν να είναι ο εγκέφαλος της οργάνωσης

 

Μια ειδησεογραφική φωτογραφία από τις 9 Δεκεμβρίου 1951. Νόρφολκ, Βιρτζίνια. Ο Ευάγγελος Ατρουδάκης (δεξιά), ένας εικοσιεξάχρονος Έλληνας πολίτης, στέκεται τυλιγμένος με μια κουβέρτα στο Αρχηγείο της Αστυνομίας του Νόρφολκ χθες το βράδυ, αφού προσπάθησε να εισέλθει κολυμπώντας στις Ηνωμένες Πολιτείες από ένα πλοίο που αναχωρούσε. Ο ντετέκτιβ George W. Culler βρίσκεται αριστερά. Ένας άλλος Έλληνας πνίγηκε προσπαθώντας να φτάσει στην ακτή 

 

Ένας Έλληνας και ένας Μεξικανός: Παράλληλες ζωές, με 40 χρόνια διαφορά

Ορισμένοι γάμοι μεταξύ Ελλήνων και γυναικών από το Πουέρτο Ρίκο ήταν πιο νόμιμοι —αν και βραχύβιοι— και εξασφάλιζαν ότι ένας Έλληνας μπορούσε να αποκτήσει την υπηκοότητα. Αυτό ήταν που δήλωσε ο Τζον Ζαννίκος (John Zannikos), ιδιοκτήτης του εστιατορίου 3Guys στο Άπερ Ιστ Σάιντ (Upper East Side) του Μανχάταν, στον ρεπόρτερ των New York Times Άντονι Ντε Πάλμα (Anthony De palma) το 2005.

Ο Ζαννίκος μίλησε αρκετά ανοιχτά για το πώς έφυγε από το νησί του, τη Χίο, και έφτασε στις Ηνωμένες Πολιτείες το 1953 στο Νόρφολκ της Βιρτζίνια, εγκαταλείποντας παράνομα το πλοίο του (jumping ship). Τρία χρόνια αργότερα απελάθηκε όταν αξιωματούχοι της μετανάστευσης έκαναν έφοδο στην καφετέρια στο Μπρονξ (Bronx) όπου εργαζόταν ως μάγειρας γρήγορου φαγητού (short order cook). Σύντομα όμως κατάφερε να ξαναμπεί κρυφά στη χώρα, να παντρευτεί και έκτοτε βρίσκεται εδώ.

Ο Ντε Πάλμα αναρωτιέται αν ο Χουάν Μανουέλ Περάλτα (Juan Manuel Peralta), ο οποίος εργαζόταν ως σεφ στο εστιατόριο και ο οποίος εισήλθε στις Ηνωμένες Πολιτείες με τον ίδιο τρόπο όπως το αφεντικό του 40 χρόνια αργότερα, θα τα καταφέρει επίσης. Υπάρχουν παραλληλισμοί μεταξύ της ελληνικής και της μεξικανικής εμπειρίας, επειδή όλοι τους ονειρεύονταν μια καλύτερη ζωή, αλλά, σημειώνει, οι μνημειώδεις αλλαγές στην οικονομία και στις στάσεις απέναντι στους μετανάστες έχουν καταστήσει πολύ λιγότερο πιθανό ο κ. Περάλτα και τα παιδιά του να βιώσουν την ίδια κοινωνική ανέλιξη με τον κ. Ζαννίκο και την οικογένειά του.

Το 1956, τη χρονιά που απελάθηκε ο Τζον Ζαννίκος, υπήρχαν και άλλοι Έλληνες που είχε προγραμματιστεί να σταλούν πίσω στην Ελλάδα, αλλά ορισμένοι κατάφεραν να κερδίσουν μια αναστολή την τελευταία στιγμή (eleventh-hour reprieve). Σε μια περίπτωση, πέντε Έλληνες ναυτικοί συνελήφθησαν χωρίς έγγραφα σε μια μικρή πόλη στην Αϊόβα (Iowa) στον Μισισιπή, στα σύνορα της πολιτείας με το Ιλινόις (Illinois).

Ένας από αυτούς υποτίθεται ότι θα παντρευόταν μια Ελληνοαμερικανίδα από το Ιλινόις το αμέσως επόμενο Σαββατοκύριακο. Ένας μεγάλος αριθμός καλεσμένων σχεδίαζε να παρευρεθεί. Συγκινημένοι από την επιθυμία της να αποτρέψει την απέλαση του μελλοντικού γαμπρού, πολλοί άνθρωποι από τη γενέτειρά της επικοινώνησαν με τον βουλευτή τους και το αποτέλεσμα ήταν ο Πρόεδρος Αϊζενχάουερ (President Eisenhower) να ζητήσει την επανεξέταση της υπόθεσής του. Αυτό συνέβη, αλλά η ιστορία είχε μια ακόμη δραματική ανατροπή, διότι καθώς η επανεξέταση καθυστερούσε, έγινε γνωστό ότι ο άνδρας είχε φύγει από την πόλη και είχε παντρευτεί κάποια άλλη

 

 

Ιστορίες ναυτικών που εγκατέλειπαν παράνομα τα πλοία τους (jumped ship), όχι τόσο δραματικές όσο αυτή, εμφανίζονταν τακτικά στις στήλες των εφημερίδων κατά την εποχή των ποσοστώσεων μεταξύ 1924 και 1965. Όταν πέντε Έλληνες ελαιοχρωματιστές συνελήφθησαν στο Γκάρι της Ιντιάνα (Gary, Indiana) το 1952, αποκαλύφθηκε ότι τρεις είχαν εγκαταλείψει το πλοίο τους στη Νέα Υόρκη, ένας στο Πόρτλαντ του Όρεγκον (Portland, Oregon) και ο άλλος στο Σαν Φρανσίσκο.

Λίγοι ρεπόρτερ προσπάθησαν να δώσουν μια χιουμοριστική νότα στις ιστορίες τους, καταλήγοντας τις περισσότερες φορές σε ένα αστείο πολύ κακού γούστου. Ανάμεσά τους ήταν μία που ανέφερε ότι οι αρχές μετανάστευσης είχαν συλλάβει Έλληνες ναυτικούς λίγο έξω από τη Σπάρτη, αλλά… δυστυχώς γι’ αυτούς δεν ήταν η Σπάρτη στην Ελλάδα, αλλά ο Δήμος της Σπάρτης (Sparta Township) στο Νιου Τζέρσεϊ.

Ορισμένες από τις πολλές ιστορίες είναι πράγματι γεμάτες χιούμορ. Τον Οκτώβριο του 1970, η ναυτιλιακή εταιρεία Λιβανού (Livanos Shipping) πειραματίστηκε με την αποστολή μικρότερων ποντοπόρων πλοίων στον ποταμό Μισισιπή, για να ξεφορτώνουν απευθείας σε εσωτερικά λιμάνια, όπως το Σεντ Λούις του Μισούρι (St. Louis, Missouri). Το πλοίο, το Minilili, έφτασε με μεγάλες τιμές και μια αντιπροσωπεία ηγετών της ελληνοαμερικανικής κοινότητας υποδέχθηκε το πλοίο και ενθάρρυνε τους ναυτικούς να το εγκαταλείψουν παράνομα. Τρεις το έκαναν, και δύο παρέμειναν στο Σεντ Λούις και παντρεύτηκαν.

 

 

 

Η Διασύνδεση με την Κούβα

Στον απόηχο της επιβολής των σκληρών μεταναστευτικών ποσοστώσεων το 1924, η Κούβα έγινε ένα προφανές σκαλοπάτι για όσους δεν τους επιτρεπόταν η είσοδος στις Ηνωμένες Πολιτείες. Μια ακαδημαϊκή μελέτη της Λίζα Λίντκουιστ Ντορ (Lisa Lindquist Dorr), καθηγήτριας ιστορίας στο Πανεπιστήμιο της Αλαμπάμα, αναφέρει ότι το 1924 περισσότεροι από 60.000 από τους 85.000 ξένους που επισκέφθηκαν την Κούβα εκείνο το έτος προέρχονταν από χώρες της Νοτιοανατολικής Ευρώπης που είχαν στοχοποιηθεί από τους περιορισμούς των ποσοστώσεων. Και η ξενοφοβία που είχε προκαλέσει αυτές τις ποσοστώσεις επεκτάθηκε και στις έρευνες για υποτιθέμενους λαθρεμπόρους. Κατά την εξέταση δύο μαρτύρων υπεράσπισης του Έλληνα καπετάνιου ενός σπογγαλιευτικού πλοίου που κατηγορούνταν για λαθραία διακίνηση μεταναστών, η πολιτική αγωγή τους ρώτησε μόνο αν ήταν Έλληνες και δεν έκανε άλλες ερωτήσεις, με τις προεκτάσεις να είναι προφανείς σε όλους στην αίθουσα του δικαστηρίου.

Σε μια άλλη περίπτωση που αποκάλυψε η καθηγήτρια Ντορ, η αδικία των ποσοστώσεων έγινε ολοφάνερη. Αφού έζησε στο Ντιτρόιτ (Detroit) για 12 χρόνια, ο Τομ Κορονάς (Tom Koronas) επέστρεψε για να επισκεφθεί την Ελλάδα το 1922. Κατά την άφιξή του, το προξενείο των ΗΠΑ στον Πειραιά τον διαβεβαίωσε ότι δεν θα είχε κανένα πρόβλημα να εξασφαλίσει βίζα για την επιστροφή του. Το 1923, ωστόσο, επιστρατεύτηκε στον ελληνικό στρατό, παρατείνοντας τη διαμονή του στην Ελλάδα για 28 μήνες. Παρά τις προσπάθειές του να επιστρέψει νόμιμα, δεν μπόρεσε να λάβει βίζα για τις Ηνωμένες Πολιτείες, επειδή η Ελλάδα είχε συμπληρώσει την ποσόστωσή της. Αποφάσισε να δοκιμάσει την τύχη του με έναν λαθρέμπορο με έδρα την Κούβα.

Οι δικές μου πηγές αποκάλυψαν μια άλλη περίπτωση στην οποία ένας Έλληνας δεν μπόρεσε να μεταναστεύσει εγκαίρως για να αποφύγει τις ποσοστώσεις επειδή βρισκόταν επίσης στον στρατό και είχε πολεμήσει στη Μικρασιατική Εκστρατεία του 1922. Έφτασε στις Ηνωμένες Πολιτείες μέσω Κούβας, έγινε αξιοσέβαστο μέλος της ελληνικής κοινότητας και του τοπικού τμήματος της AHEPA σε μια πόλη της Μεσοδυτικής Αμερικής. Οι αρχές ανακάλυψαν το καθεστώς του όταν εγγράφηκε ευσυνείδητα για την επιστράτευση του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Οι αρχές δεν έκαναν τίποτα κατά τη διάρκεια του πολέμου, αλλά τον κάλεσαν μετά τη λήξη του και του επέτρεψαν να εγκαταλείψει οικειοθελώς τη χώρα και να εισέλθει ξανά σε αυτήν από τον Καναδά.

Αυτές οι ιστορίες και πολλά άλλα άρθρα εφημερίδων δείχνουν ότι υπήρχε ένα μοτίβο Ελλήνων που εγκατέλειπαν παράνομα τα πλοία στην εποχή των περιοριστικών ποσοστώσεων. Και όπως σημείωνε η εφημερίδα Philadelphia Inquirer το 1980, πολλοί Έλληνες έχουν τη φήμη μεταξύ των πρακτόρων μετανάστευσης ότι είναι δύσκολο να συλληφθούν, επειδή ενσωματώνονται τόσο καλά στις εθνοτικές τους κοινότητες στη Φιλαδέλφεια ή στη Νέα Υόρκη. Προφανώς ο συνολικός αριθμός είναι πολύ μεγαλύτερος από τον αριθμό εκείνων που συνελήφθησαν από τις αρχές μετανάστευσης.

Μετά τη χαλάρωση των ποσοστώσεων που τέθηκε σε ισχύ το 1968, το φαινόμενο των Ελλήνων που εγκατέλειπαν παράνομα τα πλοία μειώθηκε σημαντικά, ιδιαίτερα μετά το 1974 και την κατάρρευση της ελληνικής δικτατορίας που καταδίωκε τους ναυτικούς οι οποίοι δεν την υποστήριζαν. Αυτό δείχνει ότι, ενώ δεν «ήρθαν όλοι οι Έλληνες εδώ νόμιμα», όσοι το έκαναν εγκαταλείποντας παράνομα τα πλοία, το έκαναν μεταξύ 1924 και 1968, όταν σε πολλούς Έλληνες απαγορευόταν η είσοδος λόγω των διακριτικών φραγμών που υψώθηκαν στην ξενοφοβική δεκαετία του 1920.

Και όμως, παρά όλα αυτά, τόσοι πολλοί από αυτούς, όπως ο Ηλίας Βλαντανόπουλος, κατάφεραν να προκόψουν μέσα από τη σκληρή δουλειά και την επιμονή που οι Ελληνοαμερικανοί αρέσκονται να διεκδικούν ως εθνικό χαρακτηριστικό. Σε αυτή την περίπτωση, τα επιτεύγματά τους θα πρέπει να αναγνωρίζονται πιο ανοιχτά, επειδή ο αγώνας και η επιτυχία τους αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της ελληνοαμερικανικής εμπειρία

 

 

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

 

Ο συγγραφέας θα ήθελε να ευχαριστήσει αρκετά άτομα που μίλησαν για τις δικές τους εμπειρίες ή των συγγενών τους σχετικά με την παράνομη εγκατάλειψη πλοίων, και ιδιαίτερα τον Ηλία Βλάντον (Elias Vlanton) από την Ουάσινγκτον (Washington D.C.) για τις πληροφορίες που παρείχε γενναιόδωρα μαζί με φωτογραφίες του πατέρα του, Ηλία Βλαντανόπουλου. Ο κ. Βλάντον γράφει τα απομνημονεύματα της οικογενειακής του ιστορίας.

Πηγές του άρθρου και διάφορες πληροφορίες:

Οι λίστες πληρώματος του SS Michael Livanios και τα αρχεία άφιξης και αναχώρησης στις Ηνωμένες Πολιτείες που δείχνουν τους ανόμοιους αριθμούς Ελλήνων ναυτικών που έφταναν και αναχωρούσαν, συμπεριλαμβανομένου του Ηλία Βλαντανόπουλου, ο οποίος εγκατέλειψε παράνομα το συγκεκριμένο πλοίο.

The Boston Globe (Boston, Massachusetts) 24 Apr 1929

The Bristol Herald Courier (Bristol, Tennessee) 13 Jan 1930

The Baltimore Sun (Baltimore, Maryland) 10 Jun 1937

The Philadelphia Inquirer (Philadelphia, Pennsylvania) 1 Apr 1941

The New York Times (New York, NY) 24 March 1942

The Times Herald (Port Huron, Michigan) 20 Sep 1946

The New York Times (New York, NY) 22 August 1948

Daily News (New York, New York) 11 Aug 1949

The Evening Sun (Baltimore, Maryland) 2 Feb 1951

Pittsburgh Post-Gazette (Pittsburgh, Pennsylvania) 23 Jun 1951

The Times (Munster, Indiana) 6 May 1952

Quad-City Times (Davenport, Iowa) 28 Jul 1956

The Dispatch (Moline, Illinois) 5 Sep 1956

Delaware County Daily Times (Chester, Pennsylvania) 29 Jan 1959

Redlands Daily Facts (Redlands, California) 1 Dec 1961

The New York Times (New York, NY) 27 May 1962

The New York Times (New York, NY) 5 Jan 1962

Daily News (New York, New York) 19 Dec 1965

The News (Paterson, New Jersey) 19 Jun 1965

The Daily Chronicle (Centralia, Washington) 2 Nov 1966

The Sacramento Bee (Sacramento, California) 19 Nov 1968

Daily News (New York, New York) 11 Oct 1971

από ανάρτηση του Iannis Golias

 

Στα 1968, οι Αμερικάνοι στο Βιετνάμ είναι πάνω από 200 χιλιάδες και έχουν αρχίσει να συνειδητοποιούν πως η “βόλτα” που σχεδίαζαν στο Βιετνάμ δε θα είναι και τόσο βόλτα.

Οι Βιετκόνγκ τους έχουν ρημάξει. Στις γραμμές των Αμερικανών στρατιωτών υπάρχει πολλή ένταση και πολύ μένος.

Το απόγευμα της 15ης Μαρτίου 1968 ο υπολοχαγός Γουίλιαμ Κάλεϊ λαμβάνει σαφείς εντολές να προχωρήσει σε εκκαθάριση της περιοχής Σον Μι.

Σύμφωνα με τους Αμερικανούς επιτελείς, τα χωριά αυτά ήταν κρησφύγετο των Βιετκόνγκ και υπήρχαν κρυμμένα όπλα και εκρηκτικά

Ο λοχαγός Έρνεστ Μεντίνα ενημερώνει τους Αμερικανούς στρατιώτες ότι στα χωριά που θα μπουν είναι όλοι ύποπτοι ... γυναίκες, παιδιά ή ζώα όπως τους λέει χαρακτηριστικά

Σαν σήμερα, 16 Μαρτίου του 1968, ελικόπτερα αποβιβάζουν περίπου 120 στρατιώτες στα χωριά Μι Λάι, Τσο Λούι, Μι Κε, Ξο Λανγκ και το Του Κονγκ.

Οι Αμερικανοί προχωρούν, αλλά ούτε πυροβολισμοί ούτε τίποτα απ’ τις καλύβες. Οι περισσότεροι στα χωριά ήταν γυναίκες παιδιά και γέροντες, Κάποιοι από αυτούς δούλευαν στους ορυζώνες. Ούτε έτρεξαν ούτε τίποτα. Απλά συνέχισαν τη δουλειά.

Και τότε άρχισε το μακελειό …

Οι Αμερικανοί άρχισαν να πυροβολούν απροειδοποίητα τον κόσμο, να ξεκοιλιάζουν με τις ξιφολόγχες γυναίκες και παιδιά, να βιάζουν και μετά να σκοτώνουν νεαρά κορίτσια και πολλά άλλα ανείπωτα εγκλήματα πολέμου

Ο πολυβολητής Χάρι Στάνλεϊ κατέθεσε:

«...Μπροστά σε έναν ναό που φλεγόταν βρίσκονταν γονατισμένα 15-20 άτομα. Κυρίως γυναίκες και παιδιά. Έκλαιγαν και προσεύχονταν. Τους εκτέλεσαν με πυροβολισμούς στο κεφάλι»

Ο οπλίτης Ντένις Κόντι:

«Πολλές γυναίκες είχαν πέσει πάνω στα παιδιά για να τα προστατέψουν. Τα παιδιά ήταν ζωντανά στην αρχή. Όταν όμως άρχισαν να κινούνται, ο Κάλεϊ τα πυροβολούσε».

Ο στρατιώτης Μάικλ Μπέρχαρντ:

«Έβαζαν φωτιά στις καλύβες, περίμεναν να βγει ο κόσμος και τους πυροβολούσαν. Έμπαιναν στα σπίτια και πυροβολούσαν όσους ήταν μέσα. Μάζευαν κόσμο μαζί και τον πυροβολούσαν.  Καθώς περπατούσα έβλεπα πτώματα σε όλο το χωριό, παντού. Είδα να ρίχνουν με έναν εκτοξευτή χειροβομβίδων Μ79 σε μια ομάδα ανθρώπων αλλά οι περισσότερες εκτελέσεις έγιναν με πολυβόλα. Έριχναν σε γυναίκες και παιδιά χωρίς να κάνει διαφορά. Δεν αντιμετωπίσαμε καμία αντίσταση και δεν είχαμε καμία απώλεια. Ήταν σαν ένα οποιοδήποτε άλλο βιετναμέζικο χωριό. Ηλικιωμένοι, γυναίκες και παιδιά. Δε θυμάμαι να είδα ούτε έναν άντρα σε ηλικία στράτευσης σε όλη την περιοχή, ζωντανό ή νεκρό»

Όταν η αποστολή ολοκληρώθηκε οι νεκροί ήταν 504, όλοι άμαχοι!!!

Όταν επέστρεψαν στη βάση και έγιναν γνωστά τα γεγονότα το Πεντάγωνο προσπάθησε να συγκαλύψει το έγκλημα και έβγαλε αναφορά που μιλούσε για «128 Βιετκόνγκ και 22 πολίτες που σκοτώθηκαν μετά από σκληρή μάχη»

Για πολλούς μήνες οι Αμερικάνοι του Πενταγώνου μιλούσαν στερεότυπα για στρατιωτική νίκη που κατέληξε στο θάνατο 128 εχθρών.

Μόνο μετά από τις αποκαλύψεις του δημοσιογράφου Σέιμουρ Χερς (πήρε Πούλιτζερ για το θέμα) αποκαλύφθηκε το έγκλημα

Τότε το Πεντάγωνο αναθέτει την υπόθεση σε έναν νεαρό αξιωματικό, τον Κόλιν Πάουελ (μετέπειτα υπουργός εξωτερικών των ΗΠΑ - πέθανε προπέρυσι) να ασχοληθεί με την υπόθεση και αυτός φυσικά προσπάθησε με το πόρισμα του να ξεπλύνει το στρατό

Τελικά, μετά από εκατοντάδες στοιχεία, αποκαλύψεις και γράμματα φαντάρων, η κυβέρνηση των ΗΠΑ αναγκάζεται να παραπέμψει σε δίκη 25 στρατιώτες και αξιωματικούς

Η δίκη αρχίζει στις 17 Νοέμβρη του 1970 και η απόφαση βγήκε Μαρτίου 1971

Ο μόνος που καταδικάστηκε ήταν ο υπολοχαγός Κάλεϊ. Ο ίδιος υποστήριξε ότι εκτελούσε διαταγές ανωτέρων του, όμως όλοι οι ανώτεροί του το αρνήθηκαν.

Στα 1971 ο Κάλεϊ καταδικάστηκε σε ισόβια, μετά όμως από συνεχείς εφέσεις στα 1973 η ποινή έγινε κάθειρξη 10 ετών.

Τότε ήταν που το πήρε πάνω του ο πρόεδρος Νίξον και του έδωσε χάρη.

Η μοναδική του τιμωρία ήταν τρεισήμισι χρόνια σε κατ οίκον περιορισμό μέχρι να τελειώσουν τα δικαστήρια

Τα αίσχη των Αμερικανών στο Βιετνάμ μπορούν να συγκριθούν μόνο με τα αίσχη των Ευρωπαίων (Εγγλέζων, Γάλλων, Βέλγων κτλ) κατά την περίοδο της αποικιοκρατίας....

Όπως και τα αίσχη του σταλινισμού μπορούν να συγκριθούν μόνο με τα αίσχη του τσαρισμού

Και όλα αυτά μαζί, μπορούν να συγκριθούν με τα αίσχη του ναζισμού

Όπως έγραψε και ο μεγάλος Καρλ φον Κλάουζεβιτς στα 1830:

«Οι υψηλά πολιτισμένοι λαοί διεξάγουν και μπορούν να διεξάγουν πολέμους εξίσου θηριώδεις, με κείνους που ονομάζονται βάρβαροι»

O Νικόλας Κοσματόπουλος είναι καθηγητής Πολιτικών Σπουδών και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας στο Αμερικανικό Πανεπιστήμιο της Βηρυτού

Ο Νίκος Ευαγγελάτος είναι δημοσιογράφος. Έτσι τουλάχιστον λένε τα χαρτιά του – αν και έχει διαγραφεί προσωρινά έξι φορές από την ΕΣΗΕΑ για παραβιάσεις δημοσιογραφικής δεοντολογίας και για απεργοσπασία. Όπως και να έχει, όποιος έχει στοιχειώδη νου και έχει παρακολουθήσει την πολυκύμαντη καριέρα του, μόνο γέλια μπορεί να του προκαλέσει η παράθεση της ιδιότητας του δημοσιογράφου δίπλα στο όνομα του συγκεκριμένου

Και όμως, ο Νίκος Ευαγγελάτος έχει τιμηθεί με βραβείο από το «Ίδρυμα Προαγωγής της Δημοσιογραφίας Αθανασίου Μπότση». Η τελετή απονομής του βραβείου έγινε στις 26 Μαΐου του 2022 στο Ζάππειο Μέγαρο και το βραβείο παρέδωσε η τότε Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Κατερίνα Σακελλαροπούλου. Ο ξεπεσμός, ως γνωστό, τους παρασέρνει όλους

 

 

Πριν από λίγες ημέρες, ο Νίκος Ευαγγελάτος είχε ως καλεσμένο τον Νικόλα Κοσματόπουλο και είχαμε την ευκαιρία να απολαύσουμε μία από τις ελάχιστες φορές που ένας καλεσμένος ξεμπρόστιασε και αφόπλισε  κυριολεκτικά έναν από τους πάμπολλους δημοσιολογούντες της ελληνικής τηλεόρασης που, χωρίς καν να έχουν τις στοιχειώδεις γνώσεις και χωρίς να ενδιαφέρονται για την αλήθεια, επιδίδονται σε μια εμετική και ξεδιάντροπη προπαγάνδα μονίμως υπέρ των ισχυρών και σταθερά εναντίον των αδυνάτων

Όποιος δεν έχει δει το σχετικό βίντεο, αξίζει να το δει ολόκληρο για να διαπιστώσει πόσο φτηνός και έωλος είναι ο λόγος του Ευαγγελάτου και πόσο εύκολα μπορεί να ισοπεδωθεί από κάποιον που έχει γνώσεις και –ίσως βασικότερο – δεν έχει εξαρτήσεις από το κύκλωμα των ελληνικών media

O Ευαγγελάτος, αφού έβαλε στον καθηγητή την ταμπέλα του “υποστηρικτή του ιρανικού καθεστώτος”  προσπαθώντας από την αρχή να προκαταλάβει το ακροατήριό του για τις θέσεις του συνομιλητή του – κάτι που ο καθηγητής αρνιόταν έντονα και κατηγορηματικά -  άλλαξε το θέμα της συζήτησης από το Λίβανο, για τον οποίο τον είχε καλέσει, στα δικαιώματα των γυναικών του Ιράν.

Σε όλη τη διάρκεια της συνέντευξης δε, επικαλούμενος τη βαρβαρότητα του ιρανικού καθεστώτος, προσπαθούσε να δικαιολογήσει την αμερικανική και ισραηλινή επιδρομή. Παραβλέποντας τόσο τους χιλιάδες νεκρούς αμάχους που έχει προκαλέσει μέχρι στιγμής, όσο και το πού οδήγησαν όλες οι προηγούμενες επιθέσεις της Δύσης που έγιναν σε άλλες χώρες με πρόσχημα πάλι τα “ανθρώπινα δικαιώματα” των πολιτών

Ο καθηγητής, που ζει και εργάζεται στη Βηρυτό και γνωρίζει από πρώτο χέρι την πολιτική και κοινωνική πραγματικότητα της περιοχής, κατάφερε να αποδομήσει σε ζωντανό  τηλεοπτικό χρόνο ολόκληρη τη μεθοδολογία της επιχειρηματολογίας, αλλά  και την προπαγανδιστική ρητορική που αναπαράγεται συστηματικά στα ελληνικά τηλεοπτικά πάνελ.

Ζήτησε στοιχεία από τον Ευαγγελάτο για τις “πληροφορίες” που παρουσίαζε ως δεδομένα, μίλησε για τον βρώμικο ρόλο της προπαγάνδας στη στοχοποίηση λαών και κρατών και χαρακτήρισε ηθικούς αυτουργούς – στο βαθμό που τους αναλογεί ΄- όλους όσοι κατασκευάζουν τέτοιου είδους τηλεοπτικά στερεότυπα.

 

 

Όπως ήταν φυσικό, η αντιπαράθεση αυτή προκάλεσε μεγάλες αντιδράσεις - και από τις δύο πλευρές. Την επόμενη ημέρα ο Νικόλας Κοσματόπουλος , σε ανάρτησή του, ανέφερε τα εξής:

 

“Ευχαριστώ από καρδιάς για τα πάμπολλα μηνύματα συμπαράστασης και στήριξης μετά το σημερινό Ροντέο με τον Ευαγγελάτο (ελπίζω να μπορέσω να τα απαντήσω όλα κάποια στιγμή).

Έχω πολλά και διάφορα συναισθήματα για αυτό που έγινε ειδικά την ώρα που ο Λίβανος δέχεται εισβολή από το γενοκτονικό κράτος και η κυβέρνηση του σπρώχνει την χώρα στον εμφύλιο.

Θα προσπαθήσω μόνο να καταγράψω μερικά πράγματα εν βρασμώ.

Αυτός ο .... δημοσιογράφος έκανε μια σειρά από προσβλητικές ενέργειες τόσο απέναντι στο κοινό του, το λειτούργημα και στον καλεσμένο.

Καταρχάς με παρουσίασε ως "Έλληνας καθηγητής που στηρίζει το ιρανικό καθεστώς" - κάτι που ουδέποτε είπα. Αυτή η "ιδιότητα" επίσης απλουστεύει την κατάσταση και με στοχοποιεί τόσο επαγγελματικά όσο και φυσικά. Είναι επικίνδυνη πρακτική και πρέπει να καταδικαστεί.

Θέλησε προφανώς να φανατίσει το κοινό του και να με πετάξει στα λιοντάρια.

Δεν είπα ποτέ ότι είμαι υπέρμαχος του καθεστώτος γιατί δεν μου πέφτει λόγος. Αυτό που είπα είναι ότι είμαι εναντίον του πολέμου, ότι ο πόλεμος είναι παράνομος, ότι το Ιράν έχει δικαίωμα να αμυνθεί κι ότι το Ισραήλ πρέπει να ηττηθεί.

Ξαναλέω η στάση μου είναι ότι δεν μου πέφτει λόγος για το καθεστώς στο Ιράν αλλά σίγουρα δεν πέφτει σε εκείνον.

Αλλά πέρα από αυτό. Ο άνθρωπος αυτός νοιάζεται για τους απανταχού Έλληνες μας λέει. Πονάει η καρδούλα για την διασπορά και την ομογένεια.

Έτσι συμπεριφέρεται στον μοναδικό Έλληνα καθηγητή πολιτικής σε όλη την αραβόφωνη μέση ανατολή? Μήπως είναι ενδεικτικό ποιον τελικά υποστηρίζει?

Έπειτα, είναι δημοσιογράφος. Έχει μπροστά του έναν ερευνητή σε αραβικό πανεπιστήμιο που μιλάει ελληνικά (κι αραβικά, αγγλικά, γαλλικά, γερμανικά, ισπανικά - συγγνώμη για το φλεξινγκ), ζει για χρόνια και διδάσκει στο κορυφαίο πανεπιστήμιο της μέσης ανατολής, με πολυετή έρευνα, επιστημονικά άρθρα κι ένα βιβλίο για τον Λίβανο σε αμερικανικό εκδοτικό πανεπιστημιακό οίκο..

Αντί να κάνει ερωτήσεις γνώσης κι ενημέρωσης για το κοινό σε ένα τόσο σημαντικό και σοβαρό θέμα, εξαπολύει καταμέτωπο επίθεση δολοφονίας χαρακτήρα.

Έχω μείνει σοκαρισμένος εδώ και ώρες. Ήξερα ότι δεν είναι "δημοσιογράφος" αλλά τέτοιο βαθμό εξαθλίωσης δεν περίμενα ούτε από τον Ευαγγελάτο»

 

Όπως ήταν αναμενόμενο, η παρέμβαση του Κοσματόπουλου δεν θα άφηνε αδιάφορη την ιστοσελίδα Ελλάδα 24 και τον διαδικτυακό λογαριασμό «Ομάδα Αλήθειας» – που θεωρείται ότι συντονίζονται από το ίδιο επικοινωνιακό κέντρο και αποτελούν μακριά χέρια της κυβερνητικής προπαγάνδας. Και οι δύο αναρτήσεις παρουσίαζαν τον καθηγητή ως “υποστηρικτή του ιρανικού καθεστώτος”

Ο καθηγητής αντέδρασε άμεσα, ζητώντας την αποκατάσταση της αλήθειας, απειλώντας δε προσφυγή στα δικαστήρια. Όπως έγραφε στην εξώδικη επιστολή του:

 

«Επειδή η ψευδής και συκοφαντική αναφορά που περιλαμβάνεται στην ως άνω ανάρτησή σας συνιστά σαφή παραβίαση της δημοσιογραφικής δεοντολογίας, είχε ως αποτέλεσμα να υποστώ και να υφίσταμαι ακόμη σημαντική ηθική βλάβη.

Επειδή κατόπιν τούτων και σύμφωνα με την παρ. 5 του άρθρου μόνου του Ν. 1178/81, όπως αντικαταστάθηκε με την παρ. 2 του άρθρ. 37 του Ν. 4356/2015, σας καλώ όπως:

α) αποκαταστήσετε τη βαρύτατη σε βάρος μου προσβολή, με την άμεση και εντός δέκα (10) ημερών δημοσίευση στους ανωτέρω ιστοτόπους και λογαριασμούς σας στο facebook και στο Χ,

β) να αναρτήσετε το ακόλουθο κείμενο αποκατάστασης, το οποίο θα αναγράφει:

«Με την παρούσα επιστολή, θα θέλαμε να αποκαταστήσουμε την ηθική βλάβη του καθηγητή Νίκου Κοσματόπουλου. Με την από 5.3.2026 ανάρτησή μας, καθώς και το δημοσίευμα μας ήταν ψευδής και συκοφαντική ως προς το πρόσωπό του. Η απόδοση σε αυτόν του χαρακτηρισμού “ο καθηγητής που υποστηρίζει το ιρανικό καθεστώς” δεν προέκυψε από τις δηλώσεις του ιδίου, αλλά από τον λανθασμένο τρόπο με τον οποίο προσεγγίσαμε την πολιτική πραγματικότητα, όταν αποσπάσαμε κατά το μέρος που θέλαμε απόσπασμα από τη συνέντευξή του προς τους κρατικούς και άλλους φορείς. Ζητούμε συγγνώμη από τον καθηγητή Νίκο Κοσματόπουλο και αναρτούμε την παρούσα δήλωση στο λογαριασμό μας»

Τέλος, σας ενημερώνω ότι σε περίπτωση που δεν αποκατασταθεί η βλάβη της προσωπικότητάς μου, θα προσφύγω στα αρμόδια αστικά και ποινικά δικαστήρια καθώς και σε κάθε αρμόδια αρχή, για την αποκατάσταση της προσβολής που υπέστην»

 

Μετά την επίδοση του εξώδικου οι σχετικές αναρτήσεις εξαφανίστηκαν, χωρίς καμία εξήγηση και φυσικά χωρίς καμία συγγνώμη – κάτι που αποδεικνύει και την “αξιοπιστία” των συγκεκριμένων μέσων "ενημέρωσης". Ο καθηγητής επιμένει όμως για αποκατάσταση προσωπικότητάς του και επιφυλάσσεται για περαιτέρω ενέργειες

Εμείς κλείνουμε το άρθρο με τα λόγια του καθηγητή: 'Δεν υπάρχει λόγος να συναγελάζεσαι με το τέρας. Ενα πράγμα πρέπει. Πρέπει να το πολεμήσεις όχι να το πείσεις. Το πολεμάς χτιζοντας απτές εγκάρδιες, αλληλέγγυες συλλογικοτητες, όχι διαδικτυακούς δον κιχώτες"

 

του Άρη Χατζηστεφάνου - από το Infowar

 

Παρακολουθώ εδώ και μια εβδομάδα, ώρα με την ώρα, τον τρόπο με τον οποίο καλύπτουν τα αμερικανικά μέσα ενημέρωσης την επίθεση ΗΠΑ-Ισραήλ εναντίον του Ιράν. Προφανώς απέχει έτη φωτός από το να είναι άρτια, σοβαρή ή «αντικειμενική», με όποιον τρόπο και αν ορίσει κανείς την αντικειμενικότητα.

Παρόλα αυτά ακόμη και στη χώρα που πραγματοποιεί τον πόλεμο δεν βλέπεις τα επίπεδα σκληρής και χυδαίας προπαγάνδας που παρακολουθούμε καθημερινά στην ελληνική τηλεόραση και σε όλα τα καθεστωτικά ΜΜΕ.

Στις ΗΠΑ ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο δέχεται σκληρές ερωτήσεις ενώ το ίδιο συμβαίνει και στις συνεντεύξεις του Λευκού Οίκου – ακόμη και αν οι πολιτικοί απαντούν με ψεύδη και υπεκφυγές.

Προφανώς η δημοσιογραφική κριτική είναι πάντα καλουπαρισμένη στα γραμμή του συστήματος – δεν αμφισβητούμε το «δικαίωμα» των ΗΠΑ να εισβάλλουν σε όποια χώρα θέλουν και να δολοφονούν τους ηγέτες της αλλά ασκούμε κριτική στον τρόπο με τον οποίο διεξάγεται ο πόλεμος και στην έλλειψη συγκεκριμένων στόχων από τον Τραμπ.

Ακόμη και έτσι όμως αυτή η κριτική είναι αδυσώπητη και συχνά αντικατοπτρίζει τις θέσεις των δυο τρίτων της αμερικανικής κοινωνίας που ζητούν τερματισμό του πολέμου.

Την ίδια ώρα στο εσωτερικό της MAGA παράταξης το χάσμα διευρύνεται με τον Τραμπ να επιτίθεται πλέον ανοιχτά σε πρώην στενούς υποστηρικτές του, όπως ο ακροδεξιός δημοσιογράφος Τάκερ Κάρλσον, ο οποίος καταδικάζει για δικούς του λόγους την επίθεση στο Ιράν και τη γενοκτονία στη Γάζα.

Πώς γίνεται λοιπόν η στάση των πιο προβεβλημένων Ελλήνων δημοσιογράφων να είναι πιο φιλοπόλεμη από αυτούς που ξεκίνησαν και συνεχίζουν τον πόλεμο;

Πώς γίνεται όταν σου λένε ότι ΗΠΑ και Ισραήλ σκότωσαν πάνω από 150 κορίτσια σε ένα και μόνο χτύπημα να απαντάς «ναι αλλά τα μαλλιά τους δεν ανέμιζαν ελεύθερα στον αέρα με το καθεστώς των μουλάδων»;

Πόσες φορές πρέπει να εξηγήσουμε σε Έλληνες δημοσιογράφους ότι για να ανεμίζουν τα μαλλάκια σου πρέπει να έχεις ένα κεφάλι το οποίο δεν θα έχει πολτοποιηθεί από αμερικανικές βόμβες;

Πόσα ακόμη ρεπορτάζ θα δούμε για τις μίνι φούστες που φορούσαν οι κοπέλες στο Ιράν πριν από το 1979 από δημοσιογράφους που συνειδητά αποκρύπτουν τα φρικτά βασανιστήρια τα οποία πραγματοποιούσε το καθεστώς του Σάχη την ίδια περίοδο;

Πόσο θα ανεχόμαστε Έλληνες φιλοχουντικούς δημοσιογράφους που θέλουν να μας πουν ότι τα προβλήματα της χώρας (και το μίσος για τις ΗΠΑ) ξεκίνησαν με την ιρανική επανάσταση του 1979 και όχι με το αμερικανικό πραξικόπημα του 1953 για την ανατροπή του Μοσάντεκ; Πόσες ακόμη όμορφες υποστηρίκτριες του Παχλαβί θα βρουν να βγάλουν στην τηλεόραση;

Σκεφτείτε οι δημοσιογράφοι μιας ξένης χώρας να αναφέρονταν στην Ελλάδα μόνο με δηλώσεις ανθρώπων που αναπολούν τη χούντα των συνταγματαρχών – να δίνουν το λόγο μόνο στους Γεωργιάδηδες, τους Βορίδηδες και τους Σκαλούμπακες, σαν να μην ζει κανένας άλλος στη χώρα.

Αν όμως η γραμμή της κυρίαρχης ελληνικής δημοσιογραφίας δεν αντικατοπτρίζει αυτή των ΗΠΑ, θα πρέπει να σκεφτούμε μήπως καθορίζεται αποκλειστικά από το Τελ Αβίβ.

Ύστερα από δυο χρόνια καθημερινής στήριξης της γενοκτονίας στη Γάζα οι ίδιοι δημοσιογράφοι (που έλεγαν ότι έχουν δει βίντεο βιασμών από Παλαιστίνιους που δεν υπήρξαν ποτέ) τώρα ανέλαβαν να στηρίξουν και να δικαιολογήσουν το θάνατο χιλιάδων Ιρανών και Λιβανέζων αμάχων.

Προφανώς ένα μεγάλο τμήμα αυτών των δημοσιογράφων απλώς αναπαράγει τη γραμμή της υποτελούς κυβέρνησης Μητσοτάκη, η οποία είναι δέσμια της υπόθεσης υποκλοπών και παίζει το παιχνίδι των μεγάλων βιομηχανιών όπλων.

Είναι όμως μόνο αυτό;

Ένας τηλεοπτικός σταθμός που θα παρουσίαζε σήμερα μια ριζικά διαφορετική γραμμή εναντίον του πολέμου θα σάρωνε σε τηλεθέαση (από προσωπική εμπειρία να σας πούμε ότι ο σέρβερ του infowar παραλίγο να πέσει χτες όταν ανεβάσαμε τη συνέντευξη του καθηγητή Νικόλα Κοσματόπουλου στον Ευαγγελάτο -μια από τις ελάχιστες αντιπολεμικές φωνές που κατάφεραν να περάσουν τα σκληρά φίλτρα των καναλιών).

Αυτή την εβδομάδα αποκαλύφθηκε ένα ακόμη δίκτυο Ισραηλινών «σχολιαστών» που προωθούσαν τη γραμμή του Τελ Αβίβ (και όπως εξηγώ αυτό το Σάββατο στην Εφημερίδα των Συντακτών, αποκαλύφθηκε γιατί η ισραηλινή κυβέρνηση «ξέχασε» να τους πληρώσει και αυτοί προσέφυγαν στη δικαιοσύνη).

Στις ΗΠΑ γνωρίζουμε για πακτωλούς χρημάτων από το Ισραηλινό λόμπι που καταλήγουν σε γραφεία πολιτικών και σε ΜΜΕ και για συγκεκριμένους δημοσιογράφους που «φυτεύονται» σε μεγάλα ΜΜΕ για να προωθούν τις θέσεις του Ισραήλ.

Ισραηλινά ΜΜΕ όπως η Haaretz αποκάλυψαν ότι πίσω από την ιντερνετική και μιντιακή προώθηση του πολιτικά ανύπαρκτου Παχλαβί βρίσκονται μυστικές υπηρεσίες του Ισραήλ που δημιουργούν ψεύτικα προφίλ και στήνουν την εικόνα του στα διεθνή ΜΜΕ.

Πώς γίνεται τα ελληνικά ΜΜΕ να αναπολούν το καθεστώς της μοναρχίας στο Ιράν, όταν ακόμη και ο Ντόναλντ Τραμπ άδειασε τον Παχλαβί σε πρόσφατες δηλώσεις του;

Οι ελληνικοί τηλεοπτικοί σταθμοί είναι καπιταλιστικές επιχειρήσεις και από τη στιγμή που δεν επιζητούν έσοδα από την τηλεθέαση σημαίνει ότι προσδοκούν κέρδη από άλλες πηγές.

Πρέπει να τις εντοπίσουμε.

Αν τα κανάλια μας σπρώχνουν στον πόλεμο για τα συμφέροντα άλλων χωρών είναι θέμα επιβίωσης να ανατρέψουμε την προπαγάνδα τους.

«Το ύψος του ανθρώπου ξεκινά από τα πόδια και φτάνει μέχρι το κεφάλι. Από εκεί και πάνω αρχίζει το ανάστημά του» έγραψε κάποτε ο Αργύρης Χιόνης

Και αυτή η ρήση ταιριάζει γάντι για την περίπτωση των δύο αυτών πολιτικών που, αν και έχουν περίπου το ίδιο σωματικό ύψος, έχουν εντελώς διαφορετικό ανάστημα

Ο ένας στέκει σχεδόν μόνος του - μέσα σε μια Ευρώπη που σιωπά ή ψελλίζει απέναντι σε έναν παγκόσμιο παραλογισμό- και καταγγέλλει τόσο τη γενοκτονία στη Γάζα όσο και τους βομβαρδισμούς των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν χαρακτηρίζοντάς τους ως απερίσκεπτους και παράνομους. «Λέμε ξεκάθαρα “όχι” στον πόλεμο. Με αυτό τον τρόπο ξεκινούν οι μεγάλες καταστροφές της ανθρωπότητας. Η βία γεννά βία. Δεν μπορείς να παίζεις ρώσικη ρουλέτα με την τύχη εκατομμύριων ανθρώπων»

Ο άλλος δεν τόλμησε ποτέ να χρησιμοποιήσει τον όρο “γενοκτονία” για τη Γάζα, ούτε να καταγγείλει την επίθεση των ΗΠΑ και του Ισραήλ απέναντι στο Ιράν.

Ο ένας αρνήθηκε να επιτρέψει στα αμερικανικά αεροσκάφη να χρησιμοποιούν τις ναυτικές και αεροπορικές βάσεις στη νότια Ισπανία για την επίθεση κατά της Τεχεράνης

Ο άλλος έχει παραδώσει γη και ύδωρ στους Αμερικανούς και στους Ισραηλινούς και κάνει ό,τι του ζητήσουν, βάζοντας σε άμεσο κίνδυνο τη χώρα, όπως άλλωστε το είχε κάνει όταν δήλωσε πως η Ελλάδα βρίσκεται σε πόλεμο σε πόλεμο με τη Ρωσία

Ο ένας υπενθυμίζει ότι υπάρχουν ακόμη ανθρώπινες αξίες για τις οποίες αξίζει να παλεύει κανείς, ακόμη και αν το τίμημα είναι βαρύ. «Δεν πρόκειται να γίνουμε συνένοχοι σε κάτι που είναι κακό για τον κόσμο, ούτε αντίθετο προς τις αξίες και τα συμφέροντά μας, απλώς και μόνο για να αποφύγουμε τα αντίποινα από κάποιον»  δήλωσε, αναφερόμενος προφανώς στις εμπορικές απειλές του Ντόναλντ Τραμπ

Ο άλλος δηλώνει κυνικά, μέσω του γελοίου υπουργού του, ότι ο πόλεμος εναντίον του Ιράν – και προφανώς ο θάνατος χιλιάδων ανθρώπων – είναι μια πρώτης  τάξεως ευκαιρία για να «ανέβει η μετοχή της χώρας στο παγκόσμιο χρηματιστήριο γεωπολιτικών αξιών»

Ο ένας προσπαθεί να διασώσει κάτι από τη χαμένη τιμή μιας άλλοτε ακμάζουσας και φωτεινής Ευρώπης - και τώρα παραπαίουσας και παρηκμασμένης. Ο άλλος προσπαθεί να επιβεβαιώσει πλήρως αυτή την παρακμή

Ο ένας είναι αυτόβουλος άνθρωπος και ο άλλος ενεργούμενο ανθρωπάκι