Μπορεί το σχόλιο του Βασίλη Παϊτέρη να είναι χυδαίο και σεξιστικό. Μπορεί η κίνηση του  Πέτρου Κουσουλού να καλέσει στην ίδια εκπομπή την Αφροδίτη Λατινοπούλου και τον “γύφτο” Παϊτέρη να είναι ο ορισμός της προβοκάτσιας. Ωστόσο  … θεωρούμε ότι η συγκεκριμένη αντιπαράθεση είχε ένα χρήσιμο κοινωνικό αποτέλεσμα: να γελοιοποιήσει την εμμονική στοχοποίηση των Ρομά από τη Λατινοπούλου και να την αναγκάσει ίσως να περιορίσει τη συγκεκριμένη ρητορική μίσους που αποτελούσε μόνιμο μοτίβο στις δημόσιες παρεμβάσεις της

Η εξέλιξη της συζήτησης μας θύμισε την περίφημη ρήση του Γερμανού συγγραφέα και νομπελίστα Έρμαν Έσσε στο μυθιστόρημά του “Ντέμιαν”: «Αν μισείς έναν άνθρωπο, μισείς κάτι μέσα του που είναι μέρος του εαυτού σου. Αυτό που δεν είναι μέρος του εαυτού μας δεν μας ενοχλεί»

Η φράση αυτή αποτελεί μια ψυχολογική προσέγγιση της έννοιας της "Σκιάς", την οποία ανέπτυξε αργότερα εκτενώς ο Καρλ Γιουνγκ. Η «Σκιά», σύμφωνα με τον Γιουνγκ, είναι το αρχέτυπο του ασυνείδητου που περιλαμβάνει όλες τις κρυμμένες, καταπιεσμένες και κοινωνικά μη αποδεκτές πτυχές της προσωπικότητας ενός ατόμου. Με απλά λόγια, αντιπροσωπεύει το “σκοτεινό” κομμάτι του εαυτού μας που ο συνειδητός νους αρνείται να αναγνωρίσει, καθώς περιλαμβάνει ελαττώματα, αδυναμίες, φοβίες και πρωτόγονα ένστικτα

Σύμφωνα με τον Γιουνγκ, η “Σκιά” λειτουργεί ως αντίβαρο της “Περσόνας”, δηλαδή της κοινωνικής μάσκας που φοράμε για να γίνουμε αποδεκτοί από τους άλλους. Όσο πιο άκαμπτη ή εξιδανικευμένη ή ηθικολογική είναι η Περσόνα, τόσο πιο σκοτεινή και βαριά γίνεται η Σκιά.

Τα στοιχεία της Σκιάς που απορρίπτουμε συνήθως προβάλλονται στους γύρω μας. Όταν νιώθουμε έντονη αντιπάθεια, έντονη οργή ή εμμονική ανάγκη να καταγγείλουμε ένα χαρακτηριστικό κάποιου άλλου, ενδέχεται να ερχόμαστε αντιμέτωποι με μια κρυφή πτυχή του δικού μας εαυτού που δεν τολμάμε να αποδεχθούμε.

Ο Γιουνγκ θεωρούσε ότι η Σκιά δεν πρέπει να καταστραφεί ή να ελευθερωθεί ανεξέλεγκτα, αλλά να αναγνωριστεί και να ενσωματωθεί. Η συνειδητή αναγνώρισή της είναι το πρώτο βήμα για την ψυχολογική ωρίμανση του ατόμου και την εσωτερική του ισορροπία. Όταν ο άνθρωπος αρνείται να δει τη Σκιά του, εκείνη ενεργεί αυτόνομα και τον ελέγχει υποσυνείδητα, οδηγώντας τον σε αυτοσαμποτάζ, ενοχές και ανεξήγητες συμπεριφορές. Αντίθετα, αναγνωρίζοντας τα σκοτεινά του κομμάτια, αποκτά ουσιαστική αυτογνωσία και ελευθερία επιλογής

Μία χαρακτηριστική κινηματογραφική απεικόνιση των συνεπειών που προκαλεί η άρνηση  της Σκιάς, βρίσκουμε στη βραβευμένη ταινία «American Beauty»(1999), όπου ο Κρις Κούπερ στον ρόλο του απόστρατου Συνταγματάρχη Φρανκ Φιτς υποδύεται έναν ομοφοβικό και  αυταρχικό πατέρα που αδυνατεί να αποδεχτεί την ομοφυλοφιλική φύση του γιου του. Ως αυστηρός στρατιωτικός επιβάλλει μια τυραννική πειθαρχία στο σπίτι του, ενώ η εξωτερική του εικόνα έχει τα χαρακτηριστικά μιας αψεγάδιαστης και συντηρητικής κανονικότητας. Στην εξέλιξη της ταινίας όμως, αποκαλύπτεται πως κάτω από τη σκληρή και επιθετική μάσκα, κρύβεται ένας βαθιά ανασφαλής και καταπιεσμένος άνθρωπος που προσπαθεί να κρύψει τις καταπιεσμένες ομοφυλοφιλικές του τάσεις και, λόγω της εσωτερικής του σύγχυσης, θα προχωρήσει σε ακραίες και τραγικές πράξεις.